Sinds zondagnacht is de Zaandijkersluis gestremd. Oorzaak: voor de sluis aan de Zaankant ligt de gezonken partyboot d’Alie II. Zaandijk Leeft! is vroeg uit de veren om polshoogte te nemen en mensen te spreken die aanwezig zijn geweest bij de ramp.
Ze kwamen hier drieëndertig jaar geleden wonen: Poelie Andriessen en Erik van Deuren, beiden muzikant. Daarvoor woonden ze een aantal jaren in Amsterdam en Haarlem. In Amsterdam bezochten ze, overigens niet gelijktijdig, het conservatorium.
Onze Gerrit van den Nieuwendijk is veel te jong, veel te snel op 73-jarige leeftijd omringd door Anneke en de kinderen in zijn huisje aan de Orgelmakersgracht na een kortstondig ziekbed overleden. Daarmee laat deze kleurrijke Zaandijker ons dorpelingen achter met zowel een leegte als een boek met verhalen.
In Oud Rooswijk, achter de begraafplaats, langs het spoor en omgeven door het water van de Gammersloot ligt het tuinencomplex van Tuinvereniging ‘Zaandijk’. De tuinvereniging is opgericht in 1938. Op tuinnummer 5 ontmoet ik aan het einde van de middag Co Friemann, die druk bezig is om zijn tuin onkruidvrij te schoffelen.
Het is nog niet zo eenvoudig om een afspraak te maken. Mona Lichtenveldt (53), woonachtig op (of aan) de Beukenlaan, is deze zomer namelijk maar liefst vier keer op vakantie geweest: “Ter compensatie van 2020, denk ik.”
Aan het eind van het Hazepad kom je op de Lagedijk en je ziet direct, gelegen naast de Zaandijker Sluis, het historische houten pand waarop te lezen staat Café Billiard Vanouds Oost-Indië. Terry is eigenaar en uitbater van het Café en bewoner van de achtergelegen woning aan de Zaan.
In het verre verleden werd meer dan eens de vraag gesteld: “Ligt de Zaanse Schans in Zaandam of in Zaandijk?”. Op de een of andere nog niet verklaarde wijze was telkens het antwoord: “De Zaanse Schans ligt in Zaandam!”. Maar is dit wel juist?
De Rode Buurt is een karakteristieke volksbuurt met arbeiderswoningen in Oud-Zaandijk, gebouwd aan het begin van de vorige eeuw. De straten zijn vernoemd naar socialisten uit vroeger tijden, waaronder de Karl Marxstraat.
We zijn op bezoek op de Johannes Verhulststraat bij nummer 10. Op dit adres in Nieuw-Rooswijk wonen Wilma Vloon en haar partner Nico Kuijper in een mooie woning met een geweldig uitzicht over het Guisveld.
Het dorpje Zaandam groeide dus, maar het was nog steeds een dorp en geen stadje met stadsrechten. De tamelijk hooghartige Zaandammers vonden dat dit maar eens over moest zijn.